Loopband geluid dempen: zo pak je overlast bij de bron aan

Waar komt het geluid vandaan?

Loopband geluid dempen begint met de vraag welk geluid je hoort. Luchtgeluid van motor, band en ventilator dempt je met plaatsing en een goede ondermat. Contactgeluid, de trilling die via de vloer naar buren gaat, los je alleen op door het toestel los te koppelen van de constructie. Een defect dempt je nooit weg.

In de praktijk lopen die twee door elkaar. Wie zelf op de band staat hoort vooral de motor en het ritme van de voetstap. De onderbuur hoort iets heel anders: een dof gebonk dat door de vloerbalken en de wanden meereist en dat in een lege kamer beneden versterkt terugkomt. Daarom heeft het weinig zin om het probleem te beoordelen vanuit de ruimte waar de loopband staat. Loop een keer naar beneden of naar de buren terwijl er iemand op loopt, en luister of het bonken meeloopt met de pas of met de bandsnelheid.

Het maakt daarbij veel uit waar het toestel staat. Een betonvloer met een dekvloer is zwaar en stijf en slikt trillingen redelijk. Een houten verdiepingsvloer werkt als een klankbord: de balklaag buigt licht mee bij elke voetstap en straalt dat af in de ruimte eronder. In een appartement komt daar de constructie omheen bij, waardoor het geluid ook via wanden naar de buren kan lopen. Dezelfde loopband kan dus in het ene huis nauwelijks opvallen en in het andere onhoudbaar zijn.

Luchtgeluid en contactgeluid uit elkaar houden

De ondermat: waar hij echt voor is

Een loopband mat wordt vaak verkocht als geluidsoplossing, maar hij doet drie dingen tegelijk: hij beperkt de trillingsoverdracht naar de vloer, hij beschermt de vloerafwerking tegen indrukken en schuren, en hij houdt stof en pluis uit de motorruimte omdat het toestel niet direct van kale vloer of tapijt aanzuigt. Dat laatste is technisch net zo belangrijk als het geluid, want een stoffige motorruimte loopt warmer.

Let bij de keuze op materiaal. Zwaar, dicht rubber werkt beter dan lichte schuim- of pvc-platen, omdat massa en dichtheid de trilling omzetten in warmte in plaats van hem door te geven. Een te zachte of te dunne mat veert onder de poten mee en laat het frame juist werken; je krijgt dan meer beweging in het toestel in plaats van minder. Het formaat moet ruimer zijn dan het frame, zodat alle poten en de hele voetafdruk erop staan en de mat niet onder de achterrol uit kruipt.

Belangrijk: een ondermat verkleint de overdracht, hij heft hem niet op. Op een lichte houten vloer blijft er altijd iets over. Combineer de mat daarom met plaatsing: dicht bij een dragende muur staat een vloer stijver dan midden in het veld, en het toestel dwars op de draagrichting van de balken zetten geeft vaak een rustiger resultaat dan in de lengte.

Plaatsing en afstelling die wél schelen

Wat niet werkt (en wat je nooit moet doen)

Wanneer geluid geen akoestiek is maar een defect

Er is een grens waarna dempen zinloos wordt. Als het geluidsbeeld verandert of nieuw is, is het bijna altijd mechanisch. Een periodiek gebonk dat regelmatig terugkomt bij dezelfde bandsnelheid wijst op een naad in de loopmat of op een rollerlager dat aanloopt. Een gierend of piepend geluid dat meeloopt met de band hoort meestal bij een droog dek: de wrijving tussen mat en dek loopt op, de motor moet harder trekken en het toestel wordt warm.

Tikken dat exact meeloopt met de bandsnelheid komt vaak van een beschadiging in de mat of van iets dat tegen het frame aanloopt. Brommen dat toeneemt zodra je erop stapt of de helling verhoogt, wijst richting motor, aandrijfriem of motorcontroller. Een schurend geluid aan één zijde hoort bij een band die uit het midden loopt; dat lees je na in loopband loopt scheef.

Blijf in die gevallen niet doortrainen. Een droog dek en een scheeflopende band slijten de mat in korte tijd onherstelbaar, en een aanlopend lager kan de rol beschadigen. Zet het toestel uit, haal de stekker eruit en laat het beoordelen.

Wat de monteur ter plaatse doet

Veelgestelde vragen